Texas Biomed Profesörü Dr. Luis Martínez-Sobrido ve Scripps Araştırma Enstitüsü Profesörü Dr. Juan Carlos de la Torre, Lassa virüsüne karşı bir aşı geliştirmek amacıyla 10 yıldır yoğun çalışmalar yürütüyor. Araştırmacılar, virüsün canlı ancak zayıflatılmış bir versiyonunu içeren canlı-attenue aşı modeli üzerinde çalışıyor. Bu yöntem, daha önce kızamık, kabakulak, kızamıkçık (MMR), çiçek, suçiçeği ve sarıhumma gibi hastalıklara karşı etkili bir şekilde kullanıldı.

Neden Canlı-Attenue Aşı?

Dr. Martínez-Sobrido, canlı-attenue aşıların daha uzun süreli ve geniş kapsamlı koruma sağlayabileceğini vurguladı. "Bu tür aşılar, bağışıklık sisteminizi yalnızca virüsün küçük bir parçasını değil, tamamını tanımaya ve onunla mücadele etmeye hazırlıyor," dedi.

Ancak, canlı-attenue aşı geliştirilirken, virüsün orijinal formuna dönme ya da doğal dolaşımdaki diğer virüslerle birleşerek hastalığa neden olma riskinin önlenmesi gerekiyor. Bu risk düşük olsa da, aşı yapılan bir bireyin aynı anda enfekte olması durumunda böyle bir ihtimal ortaya çıkabilir.

İnovatif Genom Düzenlemeleri

Dr. Martínez-Sobrido ve Dr. de la Torre, Lassa virüsünü güvenli hale getirmek için virüsün genomunun iki bölümüne yenilikçi düzenlemeler yaptılar: küçük segment ve büyük segment.

• Codon Deoptimizasyonu: Dr. Martínez-Sobrido’nun ekibi, küçük segmentin RNA’sını düzenleyerek, virüsün hücrelere bağlanmasını sağlayan temel bir proteinin üretimini azalttı.
• Segment Değişimi: Dr. de la Torre’nin ekibi ise büyük segment RNA’sının bir kısmını, küçük segmentin karşılık gelen kısmıyla değiştirdi.

Bu düzenlemeler sonucunda virüs, bağışıklık sistemini tetiklemek için yeterince gerçek bir virüs gibi görünse de hastalığa neden olma kapasitesinden yoksun hale getirildi.

Hedef: Güvenli ve Etkili Bir Aşı

Bu çift yönlü yaklaşım, Lassa virüsüne karşı güvenli ve etkili bir aşı geliştirilmesi adına önemli bir adım olarak görülüyor. Araştırmacılar, bu modifikasyonların gelecekte insanlarda daha geniş çaplı aşı çalışmaları için umut vadettiğini belirtiyor.

Lassa ateşi, Batı Afrika'da her yıl binlerce insanı etkileyen ciddi bir viral hastalıktır. Yeni geliştirilen aşı, bu ölümcül virüse karşı güçlü bir koruma sağlayabilir ve küresel sağlık için büyük bir kazanım olabilir.